Węgrzyn Józef
Józef Węgrzyn
aktor, reżyser
Anna z Kurkiewiczów, Zofia Lindorf
Walentey Węgrzyn, Karolina z Beslerów
13 marca 1884 roku, Warszawa
4 września 1952 roku, Kościan
Stare Powązki w Warszawie (kwatera 293-IV-5/6)
ul. Flory 9 (1923–1924)
Złoty Krzyż Zasługi (23 czerwca 1927); Złoty Wawrzyn Akademicki (4 listopada 1937)
Ukończył szkołę realną w Krakowie, gdzie mieszkał u swego brata Maksymiliana, i szkołę dramatyczną Gabrieli Zapolskiej.
Debiutował w 1904 roku na deskach teatru Miejskiego we Lwowie jako Eros w sztuce J. Żuławskiego Eros i Psyche. W latach 1905–1912 był aktorem teatru Miejskiego w Krakowie. W 1912 roku występował w Rosji z zespołem teatru Arnolda Szyfmana, a po powrocie do Polski zamieszkał w Warszawie, gdzie został aktorem Teatru Polskiego w Warszawie. 29 stycznia 1913 roku wystąpił w premierze inauguracyjnej tego teatru, którą był Irydion Zygmunta Krasińskiego, grając tytułową rolę. W latach 1916–1924 występował w teatrze Rozmaitości, a w latach 1924–1938 w Teatrze Narodowym. Z Warszawy często wyjeżdżał na występy gościnne, brał też udział w objazdowych spektaklach Reduty (1930).
Dzięki roli w filmie Carat i jego sługi stał się gwiazdorem i jednocześnie amantem. Stawał po obu stronach kamery, reżyserując wraz z Edwardem Puchalskim słynną Trędowatą na podstawie powieści Heleny Mniszkówny. Wcielił się również w rolę Rudeckiego, ojca Stefci. W tej samej roli wystąpił dziesięć lat później, tym razem w dźwiękowej ekranizacji powieści wyreżyserowanej przez Juliusza Gardana.
Po wybuchu II wojny światowej został aresztowany przez Gestapo i osadzony na Pawiaku, zapewne w związku z wykreowaną w lipcu w Teatrze Polskim rolą Battlera w spektaklu Genewa George’a Bernarda Shawa, która była parodią Hitlera. W 1940 roku został zwolniony i zaczął grać w jawnych teatrach (najpierw w rewiach w teatrze Złoty Ul, potem w repertuarze dramatycznym w teatrze Komedia, w latach 1941–1944, i dorywczo w teatrze Miniatury). 27 listopada 1943 roku obchodził w teatrze Komedia jubileusz czterdziestolecia pracy artystycznej.
Po powstaniu warszawskim, zniszczony nałogiem alkoholowym w który wpadł po tragicznej śmierci syna, aby zdobyć środki do życia otworzył we Włochach niewielki sklepik, w którym sprzedawał m.in. bimber.
W latach 1946–1948 był aktorem Teatru Wojska Polskiego w Łodzi. Występował również gościnnie w Warszawie i Bydgoszczy. W 1950 roku zagrał w łódzkim Teatrze Osa swą ostatnią rolę Strzechy w Złotych niedolach Władysława Krzemińskiego.
Jego starszym bratem był Maksymilian Węgrzyn, aktor i reżyser. Synem był aktor Mieczysław Węgrzyn.