Młody, zdolny muzyk jest zakochany w córce robotnika – Zosi – i zaręczony z nią mimo sprzeciwów rodziców obarczonych przesądami klasowymi.
Wybaczył ukochanej wszystko: i to, że z przygodnym amantem, zarażona chorobą weneryczną, przekracza próg ojcowskiego domu w chwili, gdy bohater chce ją witać po powrocie z wojennej tułaczki; i to, że pocałunkiem złożonym na ustach siostry bezwiednie zabiła dziecko.
Przebacza, była bowiem zbrukana, a jednak niewinna. W wątku patriotycznym bohater odpierał nawałę bolszewicką; wzięty do niewoli, próbował uciec; schwytano go i miano rozstrzelać, lecz ostatecznie puszczono wolno pod warunkiem, że doprowadzi do Polski grupę dywersantów.
Tłem dla wydarzeń była Warszawa, Rosja Sowiecka, Kresy, wieś, szpital wojskowy i Zakład dla Umysłowo Chorych w Tworkach.
Józef Węgrzyn (majster fabryczny Wierciak)
Maria Modzelewska (Zofia, córka Wierciaka)
Mania Malukiewicz (Jadzia, córka Wierciaka)
Igo Sym (kompozytor Orlicz)
Władysław Grabowski (skrzypek Borski)
Mira Zimińska (pianistka Wanda)
Stefan Szwarc (Czernik)
Władysław Walter (knajpiarz)
Witold Roland
Ignacy Miastecki (felczer)
Janusz Star (ślepy inspicjent)
Jan Kiepura
Józef Śliwicki
Paweł Owerłło
Zofia Czaplińska
Ludwik Fritsche
Romuald Gierasieński
Tadeusz Żeleński-Boy (członek komisji egzaminacyjnej)
Emil Młynarski (członek komisji egzaminacyjnej)
Bronisław Szulc (członek komisji egzaminacyjnej)
Maria Mokrzycka (członkini komisji egzaminacyjnej)
Janina Szreniawa
Hanna Różańska
Iza Mirska
Stanisława Kawińska
Witold Roland
Czesław Skonieczny
Jan Pawłowski
Henryk Małkowski
w scenach batalistycznych: 36 pułk piechoty, Oddział Sztabowy M.S. Wojsk, Wojska Obozu Ćwiczebnego w Rembertowie, Kompania Obsługi Szkoły Sanitarnej
Film opowiada o muzyku (w tej roli Sym), byłym uczestniku wojny polsko-bolszewickiej, zakochanym w Zosi (Maria Modzelewska), córce robotnika. W rolę ojca wcielił się Józef Węgrzyn, wybitny aktor, reklamowany jako największy polski tragik. Gościnnie, co ciekawe, wystąpił także Tadeusz Boy-Żeleński.
Prawdopodobnie o tej właśnie roli wspominał po trzydziestu pięciu latach syn Boya, aktor Stanisław Żeleński:
„W jednym z przedwojennych filmów reżyserowanych przez Aleksandra Hertza [sic!], wystąpił Ojciec jako statysta. Była w tym filmie scena, gdy młody pianista produkuje się przed audytorium złożonym z przedstawicieli świata sztuki. Hertz, chcąc uczynić film bardziej atrakcyjnym zaprosił ówczesnych czołowych przedstawicieli świata artystycznego do wzięcia udziału w tej scenie”.
W towarzystwie Boya na ekranie pojawili się także: Emil Młynarski – dyrektor Konserwatorium Warszawskiego, Bronisław Szulc – dyrektor Łódzkiej Orkiestry Filharmonicznej i Maria Mokrzycka – śpiewaczka operowa.
Stanisław Żeleński:
„Niestety nie pamiętam już ani tytułu filmu, ani nazwisk innych ludzi, którzy prócz Ojca brali udział w tej scenie. To bezpośrednie zetkniecie się z filmem nie uczyniło jednak z Ojca kinomana. Zachęcany przeze mnie wiele razy do obejrzenia jakiegoś filmu, wykręcał się, tłumacząc mi, że kino męczy dwie rzeczy, które z racji swej pracy ma już i tak zmęczone, to jest oczy i… siedzenie”.
Monika Śliwińska
portal Boy-Żeleński
