Lidia Wysocka w 1923 roku przyjechała z matką (ojciec zmarł w 1916) do Warszawy i rozpoczęła edukację w ośmioklasowej pensji Kazimiery Kochanowskiej. Jesienią 1933 wzięła udział w konkursie na królową magazynu filmowego „Kino” i została wyróżniona przez jury jako jedna z najpiękniejszych uczestniczek. Jak informowało pismo, miała już wówczas za sobą występy w teatrach amatorskich.
W 1935 zadebiutowała na srebrnym ekranie główną rolą w filmie Kochaj tylko mnie u boku Witolda Zacharewicza i Kazimierza Junoszy-Stępowskiego. Rok później (1936) ukończyła studia w warszawskim Państwowym Instytucie Sztuki Teatralnej. Jej debiut sceniczny nastąpił w Teatrze Polskim w Warszawie w 1936. Z powodzeniem występowała w filmie, teatrze i w radiu, zarówno przedwojennym, jak i powojennym – w szerokim wachlarzu tematycznym: od dramatu po farsę.
Podkładała swój głos, ucząc się jeszcze aktorstwa w Państwowym Instytutucie Sztuki Teatralnej (1933–1936), w dubbingowanym filmie angielskim Siostra Marta jest szpiegiem (ang. I Was a Spy) z 1933 roku. Dubbingowała główną bohaterkę siostrę Marthe Cnockaert, którą zagrała Madeleine Carroll. Polską wersję językową reżyserował Tadeusz Frenkiel.
W czasie II wojny światowej, w marcu 1941 roku, została aresztowana przez Gestapo i osadzona na Pawiaku w ramach akcji odwetowej za likwidację przez polskie podziemie agenta niemieckiego wywiadu Igo Syma (który partnerował jej w Złotej masce). Kiedy w kwietniu 1941 roku jej partner życiowy (późniejszy mąż) Zbigniew Sawan trafił do obozu koncentracyjnego w Auschwitz, powzięła wraz z Marią Malicką (pierwszą żoną Sawana) starania o jego uwolnienie.
W latach 1940–1944 występowała w warszawskim teatrzyku Na Antresoli, gdzie również była kelnerką. W 1944 roku występowała na deskach warszawskiego teatru jawnego Miniatury w reżyserowanych przez Sawana spektaklach: Mąż i żona Fredry, Kaprysy Marianny Alfreda de Musseta i Szkarłatne róże Alda de Benedettiego. Odmówiła propozycji niemieckich filmowców z UFA.
25 listopada 1945 roku zarówno Wysocka, jak i Sawan zostali uniewinnieni przez badający ich okupacyjną działalność sąd weryfikacyjny I instancji (filia przy Warszawskich Teatrach Dramatycznych, Sawanowi sąd II instancji zmienił w lutym 1947 roku wyrok na karę surowej nagany). „Sąd uznał, że kolega Sawan-Nowakowski i koleżanka Wysocka uchybili solidarności aktorskiej, decydując się dość bezkrytycznie na występy w teatrze. Jednakże zdaniem Sądu, okoliczność, że zostali uwięzieni, można uznać za formę ekspiacji, która czyni zbędnym stosowanie wobec nich kar organizacyjnych” – uzasadniano wyrok [teczka Zbigniewa Sawana-Nowakowskiego, Archiwum ZASP, Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, cyt. za: T. Mościcki, Teatry Warszawy 1944–1945, s. 843].
Po wojnie była aktorką Miejskich Teatrów Dramatycznych oraz teatru Miniatura i teatru Nowego w Warszawie. W latach 1947–1949 występowała w Teatrze Polskim w Szczecinie, a w latach 1951–1953 występowała w teatrze Buffo w Warszawie. W roku 1956 założyła i do 1968 prowadziła kabaret Wagabunda. W latach 60. i 70. występowała w teatrze Syrena w Warszawie.
Ze Zbigniewem Sawanem miała syna Piotra Nowakowskiego (1943–2009).
1935 KOCHAJ TYLKO MNIE (Lidia Relska, aktorka)
1935 SIOSTRA MARTA JEST SZPIEGIEM polski dubbing filmu I WAS A SPY z 1933 roku (siostra Marta)
1936 PAPA SIĘ ŻENI (Lili, córka Stelli i Viscontiego)
1938 GEHENNA (Ania Tarłówna)
1938 KU WOLNOŚCI polski dubbing filmu RITT IN DIE FREIHEIT z 1937 roku (księżna Czernichow)
1938 OSTATNIA BRYGADA (Marta)
1938 SERCE MATKI (Lusia)
1938 WRZOS (Hanna Dębska, koleżanka szkolna Kazi)
1939 DOKTÓR MUREK (Tunka, córka Czabranów)
1939 ZŁOTA MASKA (Magda Nieczajówna)
1955 SPRAWA PILOTA MARESZA (Mary Godzicka)
1955 IRENA DO DOMU! (Irena Majewska)
1956 NIKODEM DYZMA (piosenkarka śpiewająca piosenkę o Dyzmie)
1960 ROZSTANIE (Magdalena)
1973 SEKRET (Lena Nurkiewicz, przyjaciółka Lewickiej)
1974 ZACZAROWANE PODWÓRKO (Anna Jagiellonka)
1981 W OBRONIE WŁASNEJ (matka Marii)
Młoda piękna i utalentowana studentka Wydziału Aktorskiego Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej w Warszawie, Lidia Wysocka otrzymała propozycję zagrania głównej roli w filmie Kochaj tylko mnie. Był to rok 1935. Jej mistrz, wielki Aleksander Zelwerowicz, w przeciwieństwie do drugiego wielkiego człowieka teatru Leona Schillera, nie był zwolennikiem, aby uczniowie szkoły teatralnej grali w filmie lub w teatrze przed otrzymaniem dyplomu. Tym razem uległ. Po premierze filmu i ze wszech miar udanym debiucie filmowym Lidia Wysocka stała się z dnia na dzień gwiazdą. Publiczność ją polubiła i zaakceptowała. Prasa i krytycy też.
W roku 1936 ukończyła Państwowy Instytut Sztuki Teatralnej i natychmiast została zaangażowana przez dyr. Arnolda Szyfmana do Teatru Polskiego w Warszawie.
Lidia Wysocka debiutowała na deskach Teatru Polskiego we wrześniu 1936 roku rolą Marysi w Klubie Pickwicka wg Karola Dickensa u boku Aleksandra Zelwerowicza, w reżyserii Aleksandra Węgierki. Z teatrem tym związana była do wybuchu II wojny światowej. W roku 1937, w maju, zagrała Fruzię w Damach i huzarach Aleksandra Fredry, a w lipcu Jankę Aubrin w zabawnej komedii francuskiej Papa Caillaveta i Fllersa z Kazimierzem Junoszą-Stępowskim w roli tytułowej. Następna jej rola w teatrze to Panna Mania w cieszącej się ogromnym powodzeniem Gałązce rozmarynu Zygmunta Nowakowskiego, która miesiącami nie schodziła z afisza. W międzyczasie przychodziły kolejne propozycje filmowe. Po Kochaj tylko mnie (1935) Papa się żeni (1936), Gehenna (1938), Ostatnia brygada (1938), Serce matki (1938), Wrzos (1938), Doktor Murek (1939) i Złota maska z (1939). W filmach tych występowała plejada najznakomitszych aktorów tamtych czasów z Mieczysławą Ćwiklińską, Stanisławą Wysocka, Aleksandrem Zelwerowiczem, Kazimierzem Junoszą-Stępowskim, Michałem Zniczem, Władysławem Grabowskim i Antonim Fertnerem na czele oraz Heleną Grossówną, Jadzią Andrzejewską, Witoldem Zacharewiczem, Mieczysławem Cybulskim, Franciszkiem Brodniewiczem, Zbigniewem Sawanem i Zbyszkiem Rakowieckim. Wszystko układało się cudownie i oto nagle wybuchła wojna. W ostatnim przedwojennym filmie Wysockiej, w Złotej masce, wystąpił także Igo Sym, znany i lubiany aktor, który po wkroczeniu wojsk niemieckich do Warszawy okazał się niemieckim konfidentem. W jakiś czas później został zastrzelony przez organizację podziemną. Montaż tego filmu i premiera odbyły się już za zgodą Niemców, w okupowanej Warszawie.
Okupację wraz z mężem Zbigniewem Sawanem przeżyła w Warszawie, pracując jako kelnerka w kawiarni filmowców Na Antresoli przy ul. Złotej, gdzie odbywały się także występy artystyczne. Wraz z nią „kelnerowali” i występowali: Irena Malkiewicz, Helena Grossówną, Lili Zielińska, Antoni Grolicki, Jerzy Pichelski, Franciszek Brodniewicz i Zbigniew Sawan. Było to także miejsce konspiracji. Oboje z Sawanem zostali aresztowani przez gestapo. Sawan wylądował w Oświęcimiu, a Wysocka na Pawiaku. Udało im się jednak przeżyć i wyjść na wolność.
Po wojnie, w roku 1945, oboje zaangażowali się do Eugeniusza Poredy, który w lipcu tegoż roku objął dyrekcję pierwszego powojennego Teatru m. st. Warszawy po Janie Mrozińskim i przemianował go na Teatr Powszechny, który do dzisiaj istnieje, tyle że przebudowany. W roku 1945 Warszawa leżała w gruzach. Ambicją Poredy było otwieranie teatrów po lewej i prawej stronie Wisły. W ocalałych częściowo salach kinowych po przeróbkach powstawały mini-teatry zwane w skrócie MTD, czyli Miejskimi Teatrami Dramatycznymi. Zbigniew Sawan upodobał sobie szczególnie teatr Mały przy ul. Marszałkowskiej róg Hożej na pierwszym piętrze, w długiej jak kiszka salce. Wyreżyserował tam i zagrał z Lidią Wysocką dwie sztuki: Freuda teorię snów Cwojdzińskiego i Po co daleko szukać G.B. Shawa. Obie dwuosobowe i obie ze znakomitymi rolami cieszyły się ogromnym powodzeniem. Trzecia sztuka w reżyserii Zbigniewa Sawana z Lidią Wysocka w roli Beatryce to komedia Szekspira Wiele hałasu o nic. W kolejnym nowo otworzonym teatrze „Miniatury” – też przy ul. Marszałkowskiej – wystawił Sawan Męża i żonę Aleksandra Fredry z Lidią Wysocka w roli Justysi. Żonę zagrała Elżbieta Wieczorkowska, Męża – Antoni Różycki, a Kochanka – Zbigniew Sawan. Potem przenieśli się do teatru Nowego na Puławską, do Juliana Tuwima i Mariana Mellera. Tam, specjalnie dla Lidii Wysockiej, wystawił Tuwim Jadzię wdowę w swojej adaptacji i Zielonego Gila Tirso de Moliny. W obu rolach Lidia Wysocka była znakomita i jak magnes przyciągała publiczność. W roku 1947 zaproponowano Sawanowi zorganizowanie teatru w Szczecinie. Pojechali tam oboje na dwa sezony 1947–1948 i 1948–1949. Sawan robił tam dobry teatr, a ona mu pomagała. Był pierwszym dyrektorem Teatru Polskiego w tym mieście. W Szczecinie Sawan powtórzył swoją szekspirowską inscenizację i wyreżyserował w nowej obsadzie Wiele hałasu o nic z Lidią Wysocka jako Beatryce. Potem jeszcze Szczecin oglądał ją jako Donnę Dianę w Zielonym Gilu i jako Katię w Bajce Swietłowa. Ponadto mając znakomity gust i smak, projektowała kostiumy do kilku sztuk.
W roku 1949 nastąpił powrót do Warszawy do Teatru Ludowego, gdzie Sawan objął dyrekcję. W teatrze tym reżyserowała radziecką komedię muzyczną „Ojciec debiutantki”, a w kilku innych miastach Polski Zielonego Gila. Lata 1951–1953 spędziła w teatrze rewiowym Buffo. Ze znakomitej aktorki dramatycznej przeistoczyła się w wielką gwiazdę kabaretu. I wreszcie jej ukochane dziecko, które stworzyła, to kabaret literacko-artystyczny Wagabunda powołany do życia przez nią i Mariana Załuckiego w roku 1956, odnoszący od pierwszej chwili sukcesy. Teksty dla Wagabundy pisali najznakomitsi satyrycy: Marian Załucki, Karol Szpalski i Janusz Osęka. Duszą tego przedsięwzięcia, kierownikiem artystycznym, reżyserem i pierwszą gwiazdą była Lidia Wysocka, a obok niej Maria Koterbska, Wiesław Michnikowski, Kazimierz Pawłowski, Kazimierz Rudzki, Edward Dziewoński, Jacek Fedorowicz, Jeremi Przybora, Zbigniew Cybulski i Bogumił Kobiela. Był to najlepszy kabaret tamtych czasów, który objechał bez żadnych dotacji kawał świata i bawił publiczność na obu półkulach. Po opłaceniu kosztów przynosił jeszcze zyski. Gościł wielokrotnie w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Wielkiej Brytanii, Szkocji, Izraelu i w Czechosłowacji. Kiedy występował w kraju, o bilety toczyły się boje. Pierwszy program satyryczno-polityczny Kult śmieszności nawiązujący do kultu jednostki szturmem zdobył publiczność. W roku 1957 pojechali z nim na gościnne występy do USA, gdzie przyjmowano ich entuzjastycznie. Wagabunda bawiła publiczność 12 lat. Ostatnie przedstawienie odbyło się w roku 1968.
Mimo sukcesów Lidia Wysocka stale marzyła o teatrze, z którego wyrosła i gdzie było jej miejsce, wielkiej, wspaniałej aktorki. W roku 1961 zaproszona przez Andrzeja Szczepkowskiego zagrała gościnnie Irenę na deskach teatru Komedia w sztuce Łowcy głów w jego reżyserii. Po rozwiązaniu kabaretu Wagabunda pukała do wszystkich drzwi, ale żaden warszawski teatr nie wyszedł jej na przeciw, choć miała nazwisko i ogromny dorobek, zarówno na scenach dramatycznych, jak i estradowych. W końcu „przygarnęli” ją Gozdawa i Stępień i zaangażowali do Syreny, gdzie znowu miała swoją publiczność. Wystąpiła w kilku programach rewiowych, m.in. w Wielkim Dodku dedykowanym Adolfowi Dymszy. Ale nie czuła się tam najlepiej, przeszła na emeryturę. Mimo to nie załamała się, choć bardzo ją to bolało. Wybitnie inteligentna, dowcipna, w miarę złośliwa zajęła się pisaniem felietonów, które w latach 80. i 90. czytała na antenie Polskiego Radia.
W Polsce Ludowej nakręciła kilka filmów. W roku 1955 zagrała w dwóch filmach: Sprawa pilota Maresza w reżyserii Jana Fethkego i w Irenie do domu u Leonarda Buczkowskiego. Potem, w roku 1956 w Nikodemie Dyzmie, w 1960 w filmie Wojciecha Haasa Rozstanie z Władysławem Kowalskim, a następnie w Sekrecie u Romana Załuskiego w 1973 i w ostatnim filmie W obronie własnej w roku 1981. Szykował się jeszcze kolejny, Lili, ale stale czekał na zrealizowanie.
Poznałem Lidię Wysocka i jej męża Zbigniewa Sawana zaraz po wojnie, w Miejskich Teatrach Dramatycznych. Z Lidią nie pracowałem nigdy. Z nim bardzo dużo. Oboje byli ludźmi czarującymi i sympatycznymi, o wielkiej kulturze i wrażliwości. Mieszkaliśmy blisko siebie, na Mokotowie. Była osobą elegancką, świetnie ubraną, o wykwintnych manierach i dużym poczuciu humoru. Profesjonalistka wysokiej klasy. Znakomita aktorka, ogromnie pracowita i wymagająca. Nie znosiła partactwa i miernoty. Znała swoją wartość i ceniła się. Zawsze utrzymywała dystans i nie pozwalała na spoufalanie się. Dlatego może uważano, że jest zarozumiała. Ale to nieprawda. Dla mnie była zawsze miła i czarująca i taką ją zachowam w pamięci zawsze.
Witold Sadowy, „Gazeta Wyborcza – Lublin” 2006 (16 stycznia)
