Jurandot Jerzy

Jurandot Jerzy
IMIĘ I NAZWISKO:
Jerzy Jurandot
PRAWDZIWE IMIĘ I NAZWISKO:
Jerzy Glajchgewicht
ZAWÓD:
poeta, dramaturg, autor tekstów piosenek
MAŁŻONEK/MAŁŻONKA:
Stefania Grodzieńska
RODZICE:
Dawid Glajchgewicht, Szajndla z Bardów
DATA I MIEJSCE URODZIN:
19 marca 1911 roku, Warszawa
DATA I MIEJSCE ŚMIERCI:
16 sierpnia 1979 roku, Warszawa
MIEJSCE SPOCZYNKU:
cmentarz Wojskowy na Powązkach w Warszawie (kwatera B37-1-7)
ADRES ZAMIESZKANIA:
Warszawa, ul. Muranowska 29/64 B (1928); Warszawa, ul. Muranowska 29/77 (1933)

Jerzy Jurandot początkowo uczył się w domu. W 1918 roku wstąpił do gimnazjum T. Sendkowskiego (?), ale z powodu zbyt młodego wieku, został przeniesiony do gimnazjum im. Joachima Lelewela do klasy pierwszej, gdzie pozostał przez trzy lata. Następnie został przeniesiony do gimnazjum im. Księcia Józefa Poniatowskiego, gdzie 28 maja 1928 roku uzyskał świadectwo dojrzałości.

27 września 1928 roku złożył dokumenty na Wydział Matematyczno-Przyrodniczy, sekcja matematyczna, ale 2 września 1929 roku prosił o możliwość przejścia do sekcji przyrodniczej (chemicznej). Jego prośbę odrzucono. Jurandot jednak się nie poddał i znów 22 października 1929 roku złożył prośbę o zaliczenie do w poczet studentów chemii w miejsce ustępującej Lidii Kremer. Tym razem dziekan się zgodził.

W Archiwum UW znajduje się podanie Jurandota z 13 października 1932 roku, w którym prosi o odroczenie opłat za rok akademicki 1932/1933 z powodu trudności finansowych. Ojciec Jurandota w listopadzie 1931 roku stracił pracę, a przysługujące mu zasiłki Z.U.P.U. skończyły się we wrześniu 1932 roku. Pomimo ponowienia prośby, Jurandot najprawdopodobniej został skreślony z listy studentów, ponieważ 27 listopada 1933 roku złożył prośbę o przyjęcie go w poczet studentów Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego (chemia). Został przyjęty i uzyskał absolutorium w 1934 roku.

Od 1937 roku był mężem Stefanii Grodzieńskiej, tancerki, aktorki i piosenkarki.

Jako literat zadebiutował w 1929 roku, a w latach trzydziestych zyskał popularność. Pisał dla teatrzyków literackich, takich jak Cyrulik Warszawski (1935), Morskie Oko, Banda, Małe Qui Pro Quo (1937–1939) i innych. Jego piosenki śpiewali m.in.: Jadwiga Andrzejewska, Chór Dana, Tadeusz Faliszewski, Stefcia Górska, Tola Mankiewiczówna, Tadeusz Olsza, Ludwik Sempoliński, Zofia Terné i Aleksander Żabczyński. Pisał też dialogi filmowe, np. do filmów: Ada! To nie wypada!, Manewry miłosne czy Pani minister tańczy.

Od 1940 roku przebywał z żoną Stefanią w getcie warszawskim, gdzie był dyrektorem artystycznym i literackim w teatrze Melody Palace przy ul. Rymarskiej 12, a od czerwca 1942 roku w teatrze Femina przy ul. Leszno 35. Po rozpoczęciu w lipcu 1942 roku wielkiej akcji deportacyjnej z getta do obozu zagłady w Treblince ukrywali się w podwarszawskich Gołąbkach, w domu Zofii i Gabriela Kijkowskich, a Jerzy pracował jako stróż w ogrodniczej stacji doświadczalnej Mory. Od marca 1944 roku prawie do wybuchu powstania warszawskiego ukrywali się w mieszkaniu Heleny Niemyskiej przy ulicy Filtrowej 77.

Po II wojnie światowej był dyrektorem Rozgłośni Polskiego Radia w Lublinie, współpracował z kilkoma teatrzykami żołnierskimi i prasą satyryczną, był także naczelnikiem Wydziału Estrady Ministerstwa Kultury i Sztuki. W Łodzi utworzył i był wieloletnim kierownikiem teatru satyrycznego Syrena (1945–1950 i 1955–1957), przeniesionego w 1948 roku do Warszawy. W latach 1952–1955 pełnił funkcję dyrektora Teatru Satyryków w Warszawie. Ponadto współpracował z tygodnikiem „Szpilki”.

bibliografia

  • dokumenty z Archiwum UW

 

upamiętnienie

  • w 1997 roku powstał film dokumentalny Wspomnienie o Jerzym Jurandocie