Szumacher Izrael
Izrael Szumacher
komik
20 maja 1908 roku, Łódź
21 maja 1961 roku Tel Awiw (Izrael)
Izrael Szumacher urodził się w zamożnej rodzinie mieszczańskiej. Już w latach młodości rozpoczął działalność aktorską. Występował w kole dramatycznym Towarzystwa Szkół Średnich w Łodzi. Po ukończeniu szkoły w 1927 roku poznał Mojżesza Brodersona, znanego aktora-awangardystę, który wraz z żoną Miriam prowadził teatr Ararat.
Największą sławę przyniosły mu występy u boku Szymona Dżigana. Wspólnie tworzyli duet, w którym Szumacher grał przemądrzałego człowieka, mającego na wszystko rady, Dżigan zaś – prostego, bezrefleksyjnego chłopa. Wspólnie wystąpili również na dużym ekranie. Izrael Szumacher działał krótko w Teatrze Popularnym w Warszawie, gdzie reżyserował sztukę Abrahama Goldfadena Bar Kochba.
Krótko po wybuchu II wojny światowej Szumacher udał się wraz z Szymonem Dżiganem do Białegostoku. Stąd w wyniku agresji III Rzeszy na ZSRR musieli udać się dalej na wschód. Występowali w dalszym ciągu w duecie w żydowskich teatrach w Charkowie, Kijowie, Mińsku i Moskwie. Było to szczególnie ważne dla żydowskiej ludności spragnionej kontaktu z jidyszowym światem artystycznym, który był niszczony przez politykę nazistowskich Niemiec. Następnie wraz z Dżiganem udał się do Taszkentu, gdzie występowali dla Armii Czerwonej oraz na bankietach agentów NKWD. Ich próba przedostania się do oddziałów gen. Andersa została odebrana jako dezercja, w związku z czym Szumacher trafił do więzienia. Przetrzymywano go w Taszkencie, a później został przeniesiony do obozu pracy w Oktiabińsku, gdzie był cztery lata. Po wojnie spotkały go kolejne represje. Po zakończeniu działań zbrojnych uznano go za syjonistę, co w ZSRR równoznaczne było ze zdradą. Aresztowano go, jednak został szybko zwolniony z więzienia i w 1947 wrócił do Polski.
Pozostał w Łodzi, gdzie kontynuował swoją aktorską karierę. W tym czasie wystąpił w reżyserowanym przez Natana Grossa filmie Nasze dzieci (Unzere Kinder, 1949), który był ostatnim filmem w języku jidysz.
W okresie powojennym Szumacher występował wraz z Szymonem Dżiganem w Ameryce Południowej. Nie zdobyli tam jednak dużej popularności. W trakcie tournée po Europie w 1949 roku Schumacher postanowił przenieść się do Izraela, skąd wyjechał do Argentyny. Przez rok prowadził wraz z Szymonem Dżiganem własny teatr. W 1952 roku wyjechał do Izraela na stałe. Znany duet rozpadł się, a aktorzy zaczęli występować oddzielnie. Szymon Dżigan napisał książkę Der Kojech fun jidiszn humor (jid. Siła żydowskiego humoru, 1974), w której wspomina ich wspólną pracę.
W swoich występach często odwoływali się do wydarzeń opisywanych w gazetach. Tematyka ich przedstawień kabaretowych obejmowała ukazanie konkretnych osób, a także m.in. zjawiska antysemityzmu w ówczesnej Polsce. Szczególnie upodobali sobie żarty z funkcjonariuszy państwowych. Do autorów ich tekstów należeli między innymi Icyk Manger i Szymon Goldstein. Do niektórych przedstawień adaptowano teksty Szolema Alejchema. Duetowi szczególną sławę przyniosła działalność na deskach teatru Ararat, który niewątpliwie był jednym z centrów żydowskiego aktorstwa w Łodzi.