TWÓRCY FILMOWI

Koecher Jan

Koecher Jan
IMIĘ I NAZWISKO:
Jan Koecher
ZAWÓD:
aktor, reżyser
MAŁŻONEK/MAŁŻONKA:
Małgorzata Koecher z Wołk-Łaniewskich
RODZICE:
Stefan Koecher, Janina z Kretschmerów
DATA I MIEJSCE URODZIN:
16 stycznia 1908 roku, Warszawa
DATA I MIEJSCE ŚMIERCI:
11 maja 1981 roku, Warszawa
MIEJSCE SPOCZYNKU:
Powązki Wojskowe w Warszawie (kwatera B32-8-11)

Jan Koecher uczył się w III Gimnazjum Państwowym w Warszawie i na Wydziale Sztuki Aktorskiej Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej, który ukończył w 1933 roku. Na egzaminie publicznym w Teatrze Polskim zagrał we fragmentach sztuk: Jana (Mąż i konkurent), Pana Młodego (Wesele), Fila (Panna Maliczewska). 

Na sezon 1933/1934 zaangażował się do Teatru Miejskiego w Toruniu, ale już w końcu listopada 1933 roku z teatru toruńskiego odszedł, razem z braćmi Eugeniuszem i Kazimierzem Poredami. Powrócił do Warszawy i do 1939 roku występował na warszawskich scenach. Do końca sezonu 1933/1934 grał w Teatrze Polskim. W sezonie 1934/1935 należał do zespołu teatru Comoedia pod dyrekcją Eugeniusza Poredy. W kwietniu 1935 roku brał udział w siedmiodniowym, zwycięskim strajku aktorów Comoedii, protestujących przeciw podniesieniu czynszu przez właściciela sali (artykuł o tym opublikował w 1966 na łamach „Pokoleń”). W 1935 roku wystąpił w poranku artystyczno-literackim w Instytucie Reduty. W sezonie 1935/1936 występował w Teatrze Polskim. W latach 1936–1938 znów pracował z Eugeniuszem Poredą, w Stołecznym Teatrze Powszechnym.. W lipcu 1937 zagrał Sanitariusza (Zazdrość i medycyna) w Teatrze Ateneum. 

Występował w przedstawieniach Warsztatu Teatralnego Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej. W 1937 roku rozpoczął studia na Wydziale Sztuki Reżyserskiej Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej. Od 1936 współpracował z warszawską rozgłośnią Polskiego Radia i brał udział w słuchowiskach.

W sezonie 1938/1939 występował w Teatrze Polskim. 11 sierpnia 1939 w Teatrze Narodowym zagrał Antka w Weselu Fonsia, ostatniej premierze tego teatru przed wybuchem wojny.

Po wybuchu II wojny światowej walczył w kampanii wrześniowej, dostał się do niewoli, uwięziono go w Oflagu II C w Woldenbergu. Wziął udział w organizowaniu teatru jenieckiego, który powstał na początku 1941 roku i był jego kierownikiem, aktorem i reżyserem do lipca 1943 roku, gdy zbojkotował decyzje repertuarowe polskiej komendy obozu, natomiast do końca niewoli prowadził lekcje wymowy w obozowym Studium Aktorskim. 

Po wojnie wrócił do Warszawy. W latach 1945–1948 pracował w Polskim Radiu, współorganizował Teatr Polskiego Radia, był jego aktorem i reżyserem, także w późniejszych latach. Reżyserował cykliczną audycję dla młodzieży pod tytułem Spotkania z historią. 

Działał w Ognisku Polskim YMCA, był reżyserem cyklu niedzielnych poranków literacko-teatralnych, przeznaczonych dla młodzieży i przedstawień. W latach 1948–1956 został zaangażowany w Wytwórni Filmów Fabularnych, współpracował przy reżyserii Domu na pustkowiu i Żołnierza zwycięstwa, samodzielnie reżyserował Karierę. W 1956 grał gościnnie w Teatrze Narodowym, a od sezonu 1956/1957 do 31 grudnia 1975 roku był aktorem tego teatru. W sezonie 1956–1957 występował także w teatrze Współczesnym, w czasie fuzji obu scen.

Dnia 1 stycznia 1976 przeszedł na emeryturę. 

Napisał sztukę Sąd nieostateczny, wystawioną 6 grudnia 1975 w Teatrze Nowym w Warszawie.

W latach 1950–1980 zagrał w około 20. filmach i telewizyjnych serialach; popularność i uznanie zdobył rolą Stanisława Moniuszki w Warszawskiej premierze (1950; film otrzymał zespołową Nagrodę Państwową II stopnia).

Jan Koecher był synem Stefana Koechera, założyciela i właściciela fabryki waty przy Nowym Świecie w Warszawie, i Janiny z Kretschmerów; mężem turkolożki Małgorzaty Koecher z Wołk-Łaniewskich, primo voto Łabęckiej (ślub 28 lipca 1947 w Warszawie); ojcem Agnieszki Koecher-Hensel, historyczki teatru.

bibliografia

  • internetowa Encyklopedia Teatru Polskiego