de Pétry Iwona

Iwona Maria Petry urodziła się jako córka Polaka Władysława Petrego i Francuzki Zuzanny z domu Reignier. Aby podkreślić jej francuskie korzenie, rodzice zdecydowali, że będzie występowała w filmie i na scenie jako Iwonka de Pétry. Już w 1937 roku miała zagrać w filmie Ty, co w Ostrej świecisz Bramie, lecz ostatecznie sceny z jej udziałem zostały wycięte po zmianie scenariusza. W filmie Przez łzy do szczęścia dziewczynka znalazła się zaś nieprzypadkowo – jej starsza o jedenaście lat siostra Klotylda była narzeczoną reżysera (poślubiła Fethkego 29 marca 1940 roku w kościele św. Aleksandra w Warszawie). Jan Fethke nie krył zresztą, że mała Iwonka jest jego ulubienicą, a koleżanki z planu zapamiętały ją jako krnąbrną i nieco zarozumiałą.

W latach 1940–1941 Iwonka występowała jako „polska Szirlejka” w jawnych teatrzykach Kometa, Nowości i Niebieski Motyl. „Ta polska Szirlejka doskonale czuje się na scenie. Miło śpiewa, dobrze tańczy, ma niezłą dykcję i mimikę dorosłej aktorki, a nad swą koleżanką amerykańską góruje tym, że ma rzeczywiście 8 lat” – pisano o jej roli w grotesce tanecznej „Przyjaciele małej pani” w teatrze Kometa na łamach gadzinowego „Nowego Kuriera Warszawskiego”. Chociaż Iwonka wchodziła już wówczas w wiek nastoletni (miała już dwanaście, a nie osiem lat), cały czas była odmładzana i stylizowana na małą dziewczynkę.

W 1944 lub 1945 roku Iwonka, która w czasie wojny straciła kontakt z matką i siostrą, znalazła się z reżyserem Janem Fethkem w Czechosłowacji. 5 listopada 1945 roku jako „francuska tancerka Yvonne de Pétry” udzieliła wywiadu dla prowadzonej przez Antonína Slaninę stacji radiowej Verda Stacio, nadającej audycje w języku esperanto. Jan Fethke obok bycia reżyserem był bowiem cenionym esperantystą, który publikował w tym języku jako Jean Forge i to on nauczył Iwonkę posługiwać się esperanto.

Wkrótce Iwonce udało się nawiązać utracony w czasie wojny kontakt z matką Zuzanną Petry, z którą pod koniec lat 40. znalazła się we Francji. Starsza siostra dziecięcej aktorki Klotylda Petry wyemigrowała z kolei w 1947 roku do Caracas. Dowiedziawszy się, że matka i młodsza siostra przebywają we Francji, zaprosiła je do siebie. Ostatecznie z zaproszenia skorzystała tylko Zuzanna Petry, która spędziła w Wenezueli ostatnie lata życia i zmarła w tym kraju 16 września 1960 roku.

Iwona Maria Petry z nieznanych bliżej powodów zdecydowała się pozostać we Francji, gdzie spędziła resztę życia. Jej powojenne losy przez wiele lat pozostawały nieznane.

bibliografia

• Marek Teler, 2 maja 2022 roku, Facebook

1937 TY, CO W OSTREJ ŚWIECISZ BRAMIE (sceny wycięte)
1939 PRZEZ ŁZY DO SZCZĘŚCIA (jedna z mieszkanek Domu Dziecka)